Biografie

Geschiedenis van de stichting Willem Drees-lezing

De Stichting Willem Drees-lezing is in mei 1989 opgericht. Aan de oprichting is op verzoek van de gemeente Den Haag een uitgebreid onderzoek vooraf gegaan naar de plaatsbepaling van een stichting die de naam van Willem Drees in ere zou willen houden. Daarbij is onder gesproken met de voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid, de directeur van het Centraal Planbureau, de voorzitter van de VARA, de voorzitter van de Tweede Kamer, diverse dagbladredacteuren en de hoogleraren A. de Swaan, J.J.A. van Doorn, C.J.M. Schuyt, H. Daalder en D.J. Wolfson.

Uit dit onderzoek is geconcludeerd dat er in Nederland plaats zou zijn voor een jaarlijkse publieke lezing onder de naam van oud-premier Willem Drees waarbij de welfarestate centraal zou staan. Uit het onderzoek was naar voren gekomen dat de naam Drees in Nederland vooral geassocieerd wordt met de verzorgingsstaat en minder met de rooms-rode coalities na de Tweede Wereloorlog. De Drees-lezingen zouden vooral over sociaal-economische vraagstukken moeten gaan en minder over het sociaal-democratisch gedachtegoed. Mede om die reden heeft de Stichting zich nimmer geafficheerd als een PvdA-dochter en zijn ook steeds representanten van het CDA in bestuur en curatorium vertegenwoordigd geweest.

De Stichting is ontstaan op initiatief van de toenmalige wethouder van Sociale Zaken van Den Haag, mr. C.V. Martini. Op basis van de rapportage over de positie van de Stichting Willem Drees-lezing besloten de gemeente Den Haag en De Centrale Verzekering NV om de Stichting financieel te gaan steunen. Den Haag doneerde 25.000 gulden per jaar en De Centrale Verzekeringen F.15.000. Van De Centrale Verzekeringen NV was dr. W. Drees vele jaren president-commissaris geweest. Bovendien sloot de doelstelling van de Drees-stichting volgens de heer W. Tuinenburg, algemeen directeur van De Centrale, goed aan bij de maatschappelijke en culturele uitgangspunten van de Commissie Winstverdeling.

In de statuten van de Stichting werd vastgelegd dat er naast een bestuur ook een curatorium verbonden zou worden aan de Stichting die belast zou worden met de keuze van de jaarlijkse lezinghouder. Van dit curatorium werden lid: prof. dr. W. Albeda, drs. K.Adelmund, prof. dr. H. Daalder, drs. M.P.A. van Dam, dr. D. Dolman en de heer J.C. Verheij.

 

Buitenland

Op instignatie van Ota Sik is de Stichting in 1991 een samenwerking aangegaan met het Politicologisch Instituut (MPU) van de Masaryk-universiteit in Brno in Tsjecho-Slowakije. Als eerste gezamenlijke activiteit vond er in november 1991 een symposium plaats in Brno onder de titel The Dutch Welfarestate as a model for Czechoslovakia. Vanwege de Stichting namen prof. dr. W. Albeda, mr. C.V. Martini en de heer J.C. Verheij deel als sprekers aan het symposium. Als contact-persoon tussen het MPU en de Stichting trad de Groningse hoogleraar prof. dr. I. Gadourek op. De Stichting verleende het MPU zowel persoonlijke als financiële steun. Dit laatste werd mede mogelijke gemaakt door energiebedrijf ENECO en VB-accountants. Aan de samenwerking met het MPU werd ook deelgenomen door de Haagse Hogeschool. Als gevolg hiervan kwam er jaarlijks een gastdocent uit Brno naar Den Haag voor colleges. Op I november 1995 werd de samenwerking met Brno verder uitgewerkt in de oprichting van de Max van der Stoel wissel-leerstoel. In het kader van deze leerstoel gaat jaarlijks de gastdocent uit Nederland naar Brno om les te geven over de Nederlandse samenleving en komt er een docent uit Brno naar Den Haag om daar studenten van de Haagse Hogeschool wegwijs te maken in de Tsjechische samenleving. Vanuit Nederland was prof. dr. Z.R. Dittrich in 1996 de eerste hoogleraar in Brno op de wisselleerstoel. In 1997 was dat mevrouw dr. A. Gadourek. In de daarop volgende jaren werd de leerstoel bekleed door dr. M. Kabela. In 2001 werd de Max van der Stoel- leerstoel overgeplaatst naar de universiteit van Banska Bystrica in Slowakije. De financiering van de leerstoel werd bij deze gelegenheid voor drie jaar gegarandeerd door Deloitte & Touch. In dat jaar verscheen ook het derde deel van een reeks boeken over Nederland in het Tsjechisch van de hand van dr. Kabela. De boeken werden uitgegeven door Barrister & Principal in Brno. Het waren de eerste boeken over Nederland met een niet-toeristisch karakter sinds de jaren dertig van de vorige eeuw. De reeks boeken werd mogelijk gemaakt met financiële hulp van de Stichting en het Prins Bernhard Cultuurfonds. Sinds 2001 is er geen samenwerking meer met de Haagse Hogeschool omdat deze instelling al een nauwe samenwerking had met een andere universiteit in Slowakije. De drie boeken van dr. Kabela werden telkenmale in Nieuwspoort gepresenteerd in aanwezigheid van mr. M. van der Stoel en de Tsjechische ambassadeur. In 2003 kwam een einde aan de samenwerking met de universiteit van Banska Bystrica omdat de sponsor zich had terug getrokken

© Copyright Willem Drees Stichting 2012